(Safety of Life at Sea / Denizde Can Emniyeti Uluslararası Sözleşmesi), ticari gemilerin inşası, donatımı, işletilmesi ve güvenliği ile ilgili asgari standartları belirleyen en önemli uluslararası denizcilik sözleşmesidir.
- Kökeni: İlk kez 1914 yılında, Titanik faciasının ardından meydana gelen kazalar sonrasında hazırlanmıştır.
- Güncel Versiyon: Bugün geçerli olan temel metin, 1974 yılında kabul edilip 1980’de yürürlüğe giren SOLAS 1974 sözleşmesidir.
- Yönetim: Sözleşme, Birleşmiş Milletler'e bağlı Uluslararası Denizcilik Örgütü (IMO) tarafından denetlenir ve güncellenir.
- Chapter I: Genel Hükümler: Gemi türlerine göre denetimlerin (survey) yapılması, uygunluk belgelerinin düzenlenmesi ve liman devleti kontrolü esaslarını kapsar.
- Chapter II-1: Yapı - Bölmelendirme, Stabilite, Makine ve Elektrik Tesisleri: Yolcu ve yük gemilerinde su geçirmez bölmeler, gemi stabilitesi, ana ve yardımcı makineler ile elektrik donanımlarını düzenler.
- Chapter II-2: Yangından Korunma, Yangın Algılama ve Söndürme: Yangın önleme tedbirleri, yangın bölmeleri, algılama sistemleri ve söndürme ekipmanlarını içerir.
- Chapter III: Can Kurtarma Araçları ve Düzenlemeleri: Filikalar, can kurtarma salları, can yelekleri, kurtarma botları ve acil durum tatbikatı kurallarını belirler.
- **Chapter IV: Telsiz Haberleşmesi:**Küresel Deniz Tehlike ve Emniyet Sistemi (GMDSS) kapsamındaki telsiz, uydu ve acil sinyal cihazlarının taşınmasını zorunlu kılar.
- Chapter V: Seyir Emniyeti: Seyir planlaması, köprüüstü ekipmanları, AIS (Otomatik Tanımlama Sistemi), VDR (Yol Veri Kaydedici) ve kaptanların tehlikedeki insanlara yardım etme yükümlülüğünü içerir. (Tüm gemileri kapsayan tek bölümdür).
- Chapter VI: Yüklerin Taşınması: Katı ve dökme yüklerin (tahıl vb.) güvenli şekilde istiflenmesi, bağlanması ve taşınma prensiplerini düzenler.
- Chapter VII: Tehlikeli Maddelerin Taşınması: Tehlikeli yüklerin paketlenmesi, etiketlenmesi ve IMDG Code kurallarına göre taşınmasını kapsar.
- Chapter VIII: Nükleer Gemiler: Nükleer enerjili gemilerin tasarımı, işletilmesi ve radyasyon güvenliği kurallarını belirler.
- Chapter IX: Gemilerin Güvenli İşletilmesi İçin Yönetim: Uluslararası Güvenli Yönetim Kodu (ISM Code) ile gemi ve şirketlerin güvenlik yönetim sistemleri kurmasını zorunlu kılar.
- Chapter X: Yüksek Süratli Tekneler İçin Güvenlik Tedbirleri: Yüksek hızlı gemiler (HSC Code) için özel yapı ve güvenlik standartları getirir.
- Chapter XI-1: Deniz Emniyetini Artırıcı Özel Tedbirler: Gemi kimlik numaraları (IMO numarası), kuruluş denetimleri ve sörvey şartlarını içerir.
- Chapter XI-2: Deniz Güvenliğini Artırıcı Özel Tedbirler: Uluslararası Gemi ve Liman Tesisleri Güvenlik Kodu (ISPS Code) ile terörizm ve dış tehditlere karşı güvenlik önlemlerini kapsar.
- Chapter XII: Dökme Yük Gemileri İçin Ek Güvenlik Tedbirleri: Yük sularından dolayı batma riski taşıyan dökme yük gemilerinin (bulk carrier) yapısal mukavemetini artırıcı kurallar koyar.
- Chapter XIII: Uygunluğun Doğrulanması: Taraf devletlerin SOLAS kurallarını uygulama performansının IMO tarafından denetlenmesini sağlar.
- Chapter XIV: Polar Sularda Seyreden Gemiler İçin Güvenlik Tedbirleri: Kutup bölgelerinde (Kutup Kodu / Polar Code) seyreden gemilerin kış şartlarına uygunluğunu düzenler.
- Chapter XV: Endüstriyel Personel Güvenliği (Endüstriyel gemilerde taşınan özel personel güvenliği için eklenen güncel bölümlerden biridir)